على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )
3780
فرهنگ نفيسى ( فارسى )
يعنى يك شكوفه . نورة ( nurat ) ا . ع . نشان ستور . و آهك . و قطران . و زن نيك جادوگر . نورج ( navraj ) ا . ع . آهن آماج كه بدان زمين شيارند . و خرمنكوب خواه آهنين باشد و يا چوبين . و سراب . نورجة ( navrajat ) ا . ع . اختلاف در پيش آمدن و پس رفتن . و اختلاف و تردد در كلام و در سخن . و بنمامى تك و دو كردن . نورد ( navard ) پ . ح م . نوردن . ا - ص . پيچ و تاب و چين و تاوشكن . و طومار و هر چيز پيچيده شده و تاخورده . و حاشيه و سجافى كه بر كنارهء جامه مىدوزند و دامن جامه و اشكسته و دوخته شده . و پول نقد و حاضر . و بهيمه . و جنك و خصومت و ناورد و دعوا . و بخشش و دهش و انعام . و ابزارى استوانهاى شكل كه جولاهگان پارچهء بافته شده را بر آن مىپيچند . و درخور و لايق و سزاوار و پسنديده و پسند كرده شد و مطبوع و مقبول . و شبه و مانند . و همقد و همپهنا و هموزن و هماندازه . و چون بطور تركيب استعمال شود بمعنى رونده و گرد كننده و پيچنده و گردش كننده و پيماينده و طى كننده و سفر كننده و گردآورنده و اندوخته مىباشد . و سمندره نورد : اسبى كه نيك راه را مىپيمايد . و سياح جهان نورد : مسافرى كه دور عالم گردش مىكند . و صحرا نورد شدن : بچابكى بيابان را پيمودن و طى كردن . نورد ( nurd ) ا . پ . واو مجهول - نام اصلى شهر گازرون . نوردجة ( navardajat ) ا . ع . مأخوذ از نورده فارسى - كار بدكننده . نوردن ( navardan ) ا . پ . نورد جولاهگان . نوردن ( navardan ) ف م . پ . نورديدن و پيچيدن و طى كردن . نوردناك ( navard - n k ) ص . پ . شكندار و چيندار . نورده ( navarde ) ا - ص . پ . دخترزاده و فرزند دختر . و پيراهن و قميص و پيراهن زنانه و تنهء پيراهن . و قباله و سجل . و پيچيده و نورديده و تاشده و طى شده . و نوردهء پيراهن : نوعى از حاشيه كه گرداگرد دامن پيراهن مىدوزند . نورديدن ( navardidan ) ف م . پ . پيچيدن و تا كردن وطى كردن . و گردش كردن و گرديدن . و بىنام و نشان كردن . و سهو كردن و گم كردن . و غافل شدن و ترك كردن . و اهانت نمودن . نورديده ( navardide ) ص . پ . تاكرده و پيچيده وطى كرده . نورس ( nav - ras ) ص . پ . جوان و تازه و نازك و نورسيده . نورستار ( novrest r ) ا . پ . سپاهى و سپاهى با نظام و ترتيب . ج : نورستاران . و دار الاعيان كه مجلس سنا باشد . نورستاران ( novrest r n ) پ . ج . نورستار . نورسته ( nav - roste ) ا . پ . نهال . نورسته ( nav - roste ) ص . پ . تازه روييده . نورسيده ( nav - raside ) ص . پ . نو و تازه و تازه روييده . نورفتار ( nav - raft r ) ص . پ . كودكى كه بتازگى راه رفتن را آموخته است . نورگستر ( nur - gostar ) ص . پ . منتشر كننده و پراكنده نمايندهء روشنى . نورنجه ( navranje ) ا . پ . تالاب و استخر . نورند ( novrand ) ا . پ . ترجمه و بيان معناى لفظى از زبانى به زبان ديگر . نوروز ( nav - ruz ) ا . پ . واو دويم مجهول - نام عيد اول سال ما مردم ايران كه مطابق است با روز اول فروردين ماه جلالى و با روز بيست و يكم مارس ماه فرنگى و با رسيدن آفتاب باولين نقطهء برج حمل كه آن روز اول بهارست و شب و روز مساوى و برابر و اين روز را نوروز سلطانى و نوروز عامه نيز گويند چه نوروز خاصه كه آن را نوروز بزرك و روز خرداد نيز گويند در ششم فروردين ماه است . و نوروز بزرك : نام نوايى از موسيقى . و نوروز خردك و يا نوروز كوچك : نيز نام نوايى از موسيقى . نوروزى ( nav - ruzi ) ص . پ . واو دويم مجهول - منسوب بنوروز . نوروزى ( nav - ruzi ) ا . پ . واو دويم مجهول - عيدى و انعامى كه در عيد نوروز مىدهند . و جامهاى كه در نوروز مىپوشند . نوروزيه ( nav - ruziyye ) ا . پ . واو دويم مجهول - انعام و بخششى كه در روز نوروز مىدهند . نوره ( navre ) ا . پ . چوبى كه بدان سقف خانه را مىپوشند . نوره ( nure ) ا . پ . مأخوذ از تازى - مخلوطى كه از زرنيخ و آهك مىسازند جهة زايل كردن مويها . نورهان ( nav - rah n ) و نورهانى ( nav - rah ni ) ا . پ . هر چيز كه برسم هديه و تحفه و ارمغان آورند . و شعرى كه شاعر برسم رهآورد در خدمت اكابر و سلاطين خواند . و مژده و مژدگانى